|
| Zirai Karantina Numune Alma |
| Zirai Karantina Numune Alma |
ZİRAİ KARANTİNA NUMUNE ALMA VE ANALİZ YÖNETMELİĞİ
Tarım ve Köyişleri Bakanlığından Resmi Gazete Tarihi:14/10/2004 Resmi Gazete
Sayısı:25613
BİRİNCİ BÖLÜM :Amaç, Kapsam, Hukukî Dayanak ve Tanımlar
Amaç
Madde 1 - Bu Yönetmelik; ihraç ve ithal edilen, transit geçen ve yurt içinde bir
yerden diğer bir yere taşınan bitki ve bitkisel ürünlerden ziraî karantina
muayeneleri ve analizleri için gerekli numune alımlarının usul ve esaslarını
belirlemek amacıyla hazırlanmıştır.
Kapsam
Madde 2 - Bu Yönetmelik; numune almaya yetkili kurumları, kişileri ve numune almanın
esasları ile ilgili hususları kapsar.
Hukukî Dayanak
Madde 3 - Bu Yönetmelik; 15/5/1957 tarihli ve 6968 sayılı Ziraî Mücadele ve Ziraî
Karantina Kanununun 8,10,11 ve 13 üncü maddeleri ile 6/8/1964 tarihli ve 6/3346 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren Ziraî Karantina Tüzüğünün 53 üncü
maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4 - Bu Yönetmelikte geçen;
Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,
Genel Müdürlük: Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,
Müdürlük: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı İl Müdürlüğünü,
(Ziraî Karantina Müdürlüğü, Bitki Koruma Şube Müdürlüğü, İlçe Tarım
Müdürlüğü)
Lâboratuar: Kamu kuruluşları ile tüzel kişilere ait, gerekli muayene ve analizleri
yapabilecek, Bakanlıkça onaylanan ve yetkili kılınan müesseseleri,
İnspektör: İthal edilen, ihraç edilen, transit geçen bitki ve bitkisel ürünlerin
kontrollerini, bunlarla ilgili işlemleri yaparak gerekli belgeleri düzenlemek üzere
eğitilen ve yetkilendirilen teknik personeli,
Bitki: Her türlü bitkilerle, bunların ürünleri olan tohum, fide, fidan, çelik, aşı
kalemi, aşı gözü, yumru, kök, soğan, meyve, çiçek, yaprak, doku ve diğer her
türlü parçalarını,
Bitkisel Ürün: Dane dahil, bitkisel orijinli işlenmemiş materyal ve işlendiği halde
doğası ve işleme şekli nedeniyle zararlı organizmaların girişi ve yayılması
açısından risk taşıyan işlenmiş ürünleri,
Tohum: Üretim amacı taşımayan tohumlar hariç, etrafı çimlenmesi için gerekli besin
dokusuyla kaplı olgunlaşmış embriyoya sahip üretim amaçlı generatif bitki
parçalarını,
Bitkisel Sanayi Ürünü: Bitkisel ürünlerin, bir sanayi tesisinde herhangi bir işleme
tâbi tutulması sonucu oluşan yeni ürünleri,
Numune: İthal edilen, ihraç edilen ve transit geçen bitki ve bitkisel ürünlerden bu
Yönetmelikte belirtilen esaslar dahilinde alınan örneği,
Paçal: Muayene edilecek ürünün tamamını temsil etmek üzere tesadüfi örnekleme
metoduna göre seçilen ürün örneklerinin belli bir oranda karıştırılmasını,
Lot/Parti: Bir numunenin alınmasına esas olan, bir sertifikanın temsil ettiği
tohumluğun cinsine göre tespit edilmiş azamî miktarı, ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM:Numune Alma Yetkisi, Genel Kontrolü ve Numune Alma Esasları
Numune Alma Yetkisi
Madde 5 - Ziraî karantina muayenesi ve analizi ile ilgili numuneleri, Bakanlığın
ziraî karantina hizmetlerini yürüten müdürlüklerinde görevli inspektörler almaya
yetkilidir.
Genel Kontrol
Madde 6 - İnspektör, öncelikle kontrolü istenen bitki ve bitkisel ürünler ile
bunların bulundukları ortam ve ambalâjlarının genel makroskopik kontrolünü yapar.
Numune alınmasına ve herhangi bir işleme tabi tutulmasına gerek görülmeyen
ürünlerin ve ambalâjlarının kontrolü yerinde yapılır. Ancak, bu materyallerin
genel kontrolü esnasında Ziraî Karantina Yönetmeliğinin EK- I ve EK-II listelerine
göre şüphe duyulması halinde bulaşık olduğu tahmin edilen kısımdan teşhis için
numune alınır.
Numuneler, her parti, her lot ve her bitki grubu, gerektiğinde ise her çeşit için
ayrı ayrı olmak üzere malın tamamını temsil edecek nitelikte ve tesadüfi olarak
örnekleme metoduna göre hazırlanan paçaldan alınır.
Mal sahibi veya yetkili temsilcisi, numune almakla görevli inspektöre gerekli miktarda
numuneyi vermek mecburiyetindedir.
Dökme Ürünlerden Numune Alma Esasları
Madde 7 - İnspektörün genel makroskopik kontrolünden sonra, lâboratuar kontrolü
gerektiren dökme halindeki bitki ve bitkisel ürünlerden aşağıdaki esaslara göre
numune alınır.
a) 25 tona kadar olan partilerin üst, orta ve alt kısımlarından sonda ile ürünün
tamamını temsil edecek kadar birer kg alınarak yapılan paçaldan yaklaşık 1 kg
numune alınır.
b) 25 - 100 ton arasındaki partilerin üst, orta ve alt kısımlarından sonda ile
ürünün tamamını temsil edecek kadar ve en az 5-6 yerden ve en az birer kg alınarak
yapılan paçaldan yaklaşık 2 kg numune alınır.
c) 100 - 1.000 ton arasındaki partilerin üst, orta ve alt kısımlarından sonda ile
ürünün tamamını temsil edecek kadar ve en az 6-7 yerden ve en az birer kg olmak
üzere numune alınarak yapılan paçaldan yaklaşık 3 kg numune alınır.
d) 1.000 tondan fazla olan partilerin üst, orta ve alt kısımlarından sonda ile
ürünün tamamını temsil edecek kadar ve en az 8-9 yerden en az birer kg alınarak
yapılan paçaldan ilk 1.000 ton için yaklaşık 3 kg daha sonraki her 1.000 ton için
ise yaklaşık 1 kg numune alınır.
e) Gemi ile gelen dökme ürünlerden numune alınırken ambarlar ayrı ise her bir
ambardan ayrı ayrı sonda ile üst orta ve alt kısımlardan 5 er defa en az 2 şer kg
numune alınarak yapılan paçaldan ilk 1.000 ton için 3 kg daha sonraki her 1.000 ton
için birer kg numune alınır.
Çuvallanmış Bitki ve Bitkisel Ürünlerden Numune Alma Esasları
Madde 8 - İnspektörün genel kontrolünden sonra şüpheli gördüğü hallerde;
A) İç ve kabuklu fındık, ceviz, badem ile kuru incir, üzüm, kayısı ve benzeri kuru
meyvelerden;
1 - 10 çuvala kadar 1-2
10 - 25 çuvala kadar 3-4
25 - 50 çuvala kadar 5-6
50 - 100 çuvala kadar 7-8
100 - 500 çuvala kadar 9-10
500 - 1.000 çuvala kadar 10-19 çuval
1.000 çuvaldan fazlası için çuval sayısının % 2 si, ürünün durumuna göre
tesadüfi olarak açılır ve en az birer kg numune alınır. Bu örneklerden yapılan
paçaldan aşağıda belirtilen esaslara göre analiz yapılmak üzere numune alınır.
100 çuvala kadar yaklaşık 1 kg,
100 - 500 çuvala kadar yaklaşık 1,5 kg,
500 - 1.000 çuvala kadar yaklaşık 2 kg,
1.000 çuvaldan fazlası için yaklaşık 2,5 kg numune alınır.
B) Hububat, bakliyat, un ve unlu maddeler, küspe, çiğit, kepek, tırnak,
öğütülmüş palamut, harnup, ayçiçeği ve benzeri tohumlar ile bitki
parçalarından;
1 - 10 çuvala kadar 1-2
10 - 25 çuvala kadar 3-4
25 - 50 çuvala kadar 5-6
50 - 100 çuvala kadar 7-8
100 - 500 çuvala kadar 9-10
500 -1.000 çuvala kadar 10-19 çuval
1.000 çuvaldan fazlası için çuval sayısının % 2 si tesadüfi olarak açılarak en
az birer kg numune alınır. Bu örneklerden yapılan paçallardan aşağıdaki belirtilen
esaslara göre analiz yapılmak üzere numune alınır.
100 çuvala kadar yaklaşık 1 kg,
100 - 500 çuvala kadar yaklaşık 2 kg,
500 - 1.000 çuvala kadar yaklaşık 3 kg,
1.000 - 10.000 çuvala kadar yaklaşık 4 kg,
10.000 çuvaldan fazlası için en fazla 5 kg numune alınır.
C) Balyalı pamuk, tütün ve benzeri ürünlerden;
100 balya veya denk için 3 balya veya denk,
100 - 500 balya veya denk için 5 balya veya denk,
500 - 1.000 balya veya denk için 10 balya veya denk,
1.000 den fazla her 1000 balya veya denk için 5 balya veya denk açılarak yerinde
muayene edilir.
İnspektörlerce şüpheli görüldüğü hallerde lâboratuar muayenesine tabi tutulur.
Karton-Tahta-Plâstik Kutu ile Ambalâjlanmış Ürünlerden Numune Alma Esasları
Madde 9 - İnspektörün genel kontrolünden sonra şüpheli gördüğü hallerde 500
kutuya kadar kutu sayısının % 2 si, ve 500 kutudan sonrası için % 1 i oranında kutu
ürünün durumuna göre tesadüfi olarak açılır ve en az birer kg numune alınır. Bu
örneklerden yapılan paçaldan aşağıda belirtilen esaslara göre analiz yapılmak
üzere numune alınır.
100 kutuya kadar yaklaşık 1 kg,
500 kutuya kadar yaklaşık 1,5 kg,
500 - 1.000 kutuya kadar yaklaşık 2 kg,
1.000 kutudan fazlası için yaklaşık 2,5 kg numune alınır.
Sandıklanmış ve Kasalanmış Bitki ve Bitkisel Ürünlerden Numune Alma Esasları
Madde 10 - Ürün menşeinde ya da işleme mahallinde ambalâjlanmadan önce inspektör
tarafından kontrol edilir. Çeşitli nedenlerle ambalâjlanma sırasında kontrole tabi
tutulamayan veya ihracı geciken partiler ile ithal edilen tüketim amaçlı
sandıklanmış ve kasalanmış bitki ve bitkisel ürünlerde, 1000 kasaya kadar kasa
sayısının % 2 si, 1000 kasadan sonrası için % 1 i oranında kasa açılır ve muayene
edilir. İnspektörün şüpheli gördüğü hallerde, alınacak en az 1 er kg
örneklerden yapılan paçaldan;
100 sandık veya kasaya kadar yaklaşık 1 kg,
100 - 500 sandık veya kasaya kadar yaklaşık 1,5 kg,
500 - 1.000 sandık veya kasaya kadar yaklaşık 2 kg,
1.000 sandık veya kasadan fazlası için ise 2,5 kg numune alınır.
Yaş Meyve ve Sebzeler ile Kesme Çiçekten Numune Alma Esasları
Madde 11 - Ürün, işleme mahallinde ambalâjlanmadan önce kontrol edilir. Ambalâjlanma
sırasında, çeşitli nedenlerle kontrole tabi tutulamayan veya ihracı geciken partiler
ile ithal edilen tüketim amaçlı ürünlerde, her 100 ambalâjdan tesadüfi olarak 2
adedi açılarak kontrol edilir. İnspektörün şüpheli görmesi halinde teşhis
amacıyla örnek alınır ve lâboratuara gönderilir. Ancak yemlik ve yemeklik
patateslerin kontrolünde lâboratuar analizi için her 100 tonluk partiden 200 er adet
yumru olacak şekilde numune alınır.
Kurutulmuş Sebzelerden Numune Alma Esasları
Madde 12 - Kontrolü istenen kurutulmuş sebzelerin ağırlığının % 1 i incelenir.
Şüpheli görüldüğü hallerde incelenen materyalin % 2 si kadar numune alınır.
Üretim ve Çoğaltım Materyallerinden Numune Alma Esasları
Madde 13 - Tohumluk ve diğer üretim ve çoğaltım maddelerinden aşağıdaki esaslara
göre numune alınır;
a) Tohumluklar:
Tohumluklar çuval, paket ve benzeri şekilde ambalâjlanmış ise dane büyüklüğü
dikkate alınarak hazırlanan ve EK-1 in birinci sütununda belirtilen ağırlıkta
partilere ayrılır. Her bir partiden ikinci sütunda belirtilen miktar kadar örnek
alınır, paçal yapılarak yine ikinci sütundaki miktar kadar numune alınır, numuneler
incelemeye tâbi tutulur. Ancak tohumluk patateslerin kontrolünde lâboratuar analizi
için her 100 tonluk partiden 200 er adet yumru olacak şekilde numune alınır.
Eğer örnek yığın veya dökme ise her bir partiden EK-2 de belirtilen sayıda numune
alınır. Alınan bu numuneler paçal haline getirilir, bu karışımdan EK-1 in ikinci
sütunda belirtilen miktarda numune alınır ve incelemeye tâbi tutulur.
Yığın veya dökme hâlinde gelen tohumluğu taşıyan aracın birbirinden bağımsız
bölümleri bulunduğu taktirde, bu bağımsız bölümlerin her birinden paçal yapılmak
üzere EK-2 de belirtilen sayıda numune alınır. Bir partiyi temsil edecek şekilde
alınan numuneler karıştırılarak yapılan paçaldan yine EK-1 in ikinci sütunda
belirtilen miktar kadar numune alınarak incelemeye tâbi tutulur.
b) Çiçek soğanı, yumru, rizom, fidan, fide, aşı gözü, aşı kalemi ve benzerleri:
Küçük partilerin bütün orijinal ambalâjları açılarak muayeneye tabi tutulur.
Büyük partilerde kasalı veya çuvallı olanların muayenesi için ambalâjların % 2 si
açılarak muayene edilir. Muayene edilen miktarın % 2 si kadar numune alınarak
lâboratuara analize gönderilir. Ancak % 2 oranında alınacak olan numuneler alt
sınırın altındaki veya üst sınırın üstündeki miktarlarda olamaz. Bu sınırlar,
çiçek soğanı, yumru, rizom, fide, aşı gözü ve benzeri için bunların
çeşitlerinin alt türleri var ise bunlardan en az 10, en çok 100 adet alınıp paçal
yapılır ve bu paçaldan yine en az 10, en çok 100 adet numune alınır. Fidan için ise
en az 5, en fazla 25 adet numune alınır.
Büyük partilerde muayene edilecek ambalaj oranının parti büyüklüğüne göre % 2-5
i arası muayene edilir.
Tomruk, Kütük ve Keresteden Numune Alma Esasları
Madde 14 - Kütük, tomruk ve kerestenin, inspektörce yerinde muayenesi esastır.
Lâboratuar kontrolü için örnek almak gerekirse, hastalık ve zararlı ile bulaşık
kısmından kesilerek numune alınır.
Topraklı veya Saksılı Bitkilerden Numune Alma Esasları
Madde 15 - Vegetatif olarak gelişme göstermiş topraklı veya saksılı bitkilerde,
hastalık belirtilerinin makroskopik olarak görülmesi nedeniyle kontroller makroskopik
olarak yapılmalı, şüpheli hallerde ilgili enstitülere örnek gönderilmelidir.
Topraklı getirilen bitkilerin toprak analizleri için numuneler alınır. Getirilen
bitkiler çok tür ve çeşitten ise toprak numunelerinin alımında, Ziraî Karantina
Yönetmeliğindeki özel şartı bulunan bitkiler hariç gerektiğinde bitkiler
gruplandırılarak toprak numunesi alınır. İğne yapraklılar, palmiyeler, tek yıllık
bitkiler, çalı formundaki bitkiler gibi bu gruptaki bitkilerden alınan toprak
numunelerinden yapılan paçal o grubu temsilen analize gönderilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM:Numunenin Alınması, İadesi, Saklanması , Değerlendirilmesi,
İmhası ve
Son Hükümler
Numunenin Alınma, Gönderilme ve Muhafaza Esasları
Madde 16 - Bu Yönetmelik esaslarına uygun olarak alınan numuneler bu Yönetmeliğin
EK-3 ünde belirtildiği şekilde etiketlenir. Ambalâjlanıp mühürlenerek en seri
şekilde analize gönderilir. Yapılacak lâboratuar tetkiklerinden sonra karantinaya
tâbi hastalık ve zararlılardan arî bulunan numuneler firma talep ettiğinde
bozulmamış ise iade edilir. Bozulmuş numuneler ise tutanakla imha edilir. 15 gün
içerisinde firması tarafından talep edilmeyen bozulmamış numuneler hayır
kurumlarına bedelsiz olarak tutanakla devredilir.
İtiraz
Madde 17 - Mal sahibi veya temsilcisi, bu Yönetmelik esaslarına göre alınacak
numunelerin muayene sonucuyla ilgili itirazlarını, sonucun kendisine bildirilmesinden
sonra 7 gün içerisinde, numuneleri alan ilgili Müdürlüğe yazılı olarak yapar.
Müdürlük itiraz konusunu testi yapan ilgili veya en yakın Ziraî Mücadele Araştırma
Enstitüsünün konu ile ilgili uzmanlarından 2 ve müdürlükten 1 eleman olmak üzere 3
kişilik bir kurula inceletir. Analizi yapan uzman, kurula tüm bilgi belge, preparat ve
fotoğrafları verir. Kurul gerek gördüğü taktirde yeniden analiz yaptırabilir. Bu
kurulun vereceği karar kesindir ve itiraz edilemez. İtirazla ilgili olarak yapılacak
analiz ücreti, harcırah gibi masraflar mal sahibince ödenir.
Yürürlükten Kaldırılan Mevzuat
Madde 18 - 10/3/1998 tarihli ve 23282 (Mükerrer sayılı) Resmî Gazete'de yayımlanan
Ziraî Karantina Numune Alma Yönetmeliği ek ve değişiklikleriyle yürürlükten
kaldırılmıştır.
Yürürlük
Madde 19 - Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 20 - Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.
EK- 1
NUMUNE ALMAYA ESAS OLACAK TOHUMLUK PARTİLERİNİN AZAMİ AĞIRLIKLARI VE ASGARİ NUMUNE
AĞIRLIKLARI
+------------------------------------+
TOHUMLUK
BİTKİ CİNSİNİN
TOHUMLUĞUN AİT OLDUĞU
TOHUMLUK PARTİSİNİN
PARTİSİNİN ASGARİ
DAHİL OLDUĞU
BİTKİ CİNSİ
AZAMİ AĞIRLIĞI (KG)
NUMUNE AĞIRLIĞI
GRUP İSMİ
(GR)
+------------------------------------+
SERİN İKLİM TAH.
Buğday, Arpa, Yulaf, Çavdar, Tritikale
20.000
1.500
+------------------------------------+
SICAK İKLİM TAH.
Mısır
50.000
1.000
+------------------------------------+
Çeltik
10.000
1.000
+------------------------------------+
Sorgum, Sudan Otu
5.000
1.000
+------------------------------------+
YEMEKLİK DANE
Börülce
10.000
1.000
+------------------------------------+
BAKLAGİLLER
Fasulye, Mercimek, Nohut
20.000
1.000
+------------------------------------+
ENDÜSTRİ BİTKİLERİ
Soya
20.000
1.000
+------------------------------------+
Ayçiçeği
20.000
500
+------------------------------------+
Şeker Pancarı, Yemlik Pancar
20.000
200
+------------------------------------+
Aspir
10.000
1.500
+------------------------------------+
Pamuk
10.000
750
+------------------------------------+
Yer Fıstığı
5.000
1.500
+------------------------------------+
Kolza, Kanola
5.000
100
+------------------------------------+
Kenevir
1.000
500
+------------------------------------+
Keten
1.000
350
+------------------------------------+
Haşhaş
1.000
25
+------------------------------------+
Susam
100
15
+------------------------------------+
Tütün
50
2
+------------------------------------+
ÇAYIR MER'A VE
Yem Bezelyesi
20.000
2.000
+------------------------------------+
YEM BİTKİLERİ
Acı Bakla, Mürdümük
20.000
1.000
+------------------------------------+
Üçgüller, Korunga
20.000
500
+------------------------------------+
Fiğler, Burçak
20.000
100
+------------------------------------+
Çayır Düğmesi
10.000
100
+------------------------------------+
Çimler
2.000
100
+------------------------------------+
Ayrıklar
2.000
40
+------------------------------------+
Brom, Kanyaşlar,
Otlak Arpası, Yüksek Çayır Yulafı
2.000
30
+------------------------------------+
Yumak Otları
2.000
20
+------------------------------------+
Çayır Salkım Otu
2.000
10
+------------------------------------+
Yonca
1.000
100
+------------------------------------+
Gazal Boynuzu
1.000
60
+------------------------------------+
Tilki Kuyruğu, Kelp Kuyruğu
15
30
+------------------------------------+
SEBZELER
Bezelye
20.000
1.000
+------------------------------------+
Taze Fasülye
10.000
1.500
+------------------------------------+
Taze Börülce
10.000
1.000
+------------------------------------+
Bakla
5.000
1.500
+------------------------------------+
Pazı
1.000
500
+------------------------------------+
Sebze Pancarı
1.000
150
+------------------------------------+
Acur
1.000
150
+------------------------------------+
Kuşkonmaz
1.000
100
+------------------------------------+
Tere
1.000
60
+------------------------------------+
Ispanak
1.000
50
+------------------------------------+
Kereviz
1.000
25
+------------------------------------+
Brokkoli
1.000
20
+------------------------------------+
Sarımsak (Baş)
1.000
15
+------------------------------------+
Kabak, Karpuz
500
250
+------------------------------------+
Kavun
500
150
+------------------------------------+
Hıyar
500
100
+------------------------------------+
Havuç
500
10
+------------------------------------+
Turp
100
60
+------------------------------------+
Salatalar, Marullar
100
40
+------------------------------------+
Patlıcan
100
30
+------------------------------------+
Biber, Bamya, Karnabahar, Lahanalar,
100
20
+------------------------------------+
Semizotu, Pırasa
100
15
+------------------------------------+
Domates
100
10
+------------------------------------+
Maydanoz, Roka, Dereotu
20
4
+------------------------------------+
Şalgam
70
100
+------------------------------------+
Soğan (Tohum)
100
15
+------------------------------------+
Soğan (Arpacık)
50
1.000
+------------------------------------+
EK -2
YIĞINDAN (DEPO, VAGON) NUMUNE ALINMASINA ESAS OLACAK STANDART BÜYÜKLÜKLER
Tohumluğun Ağırlığı: Numune Adedi:
-------------------- -------------
50 Kg. dan küçük En az 3 adet numune
50 - 500 Kg. En az 5 adet numune
500 - 3.000 Kg. Her 500 Kg.için 1 numune alınır.
3.000 - 20.000 Kg. Her 1.000 Kg. için 1 numune alınır.
20.000 Kg. dan fazla ise Her 2.000 Kg. için 1 numune alınır.
Yapılan paçallardan EK-1 ikinci sütunda belirtilen miktarlar kadar numune alınır.
EK - 3
NUMUNE ETİKETİ ÖRNEĞİ
1. Firma Kodu : ................................................................
2. Ürünün Adı ve Çeşidi :
................................................................
3. Ürünün Ambalaj Şekli ve Adedi :
................................................................
4. Ürünün Miktarı : ................................................................
5. İthal/İhraç Edilen Ülke :
................................................................
6. Menşei (İl, İlçe, Köy) :
................................................................
7. Numune Alınan Yer : ................................................................
8. Alınan Numune Miktarı :
................................................................
9. Numune Alındığı Tarih :
................................................................
10. Numune Alanın Adı Soyadı :
................................................................
11. Numune Alanın İmzası :
................................................................
12. İthal Permisi Veren Makam ve tarih/sayı :
................................................................
|
|
|